Hareket Ordusunun Kuruluş Amacı

YARDIM İÇİN FACEBOOK HESABIM : https://www.facebook.com/mehtap.simsek.35
By admin - Tarihi: Çarşamba, Ağustos 28, 2013 - Kaydet & Paylaş - Yorum Yaz

Hareket Ordusu-Hareket Ordusunun Kuruluş Amacı

Hareket Ordusu ittihatçıların, 1909 yılında, 31 Mart Ayaklanması’nı bastırmak için, Selanik’ten Mahmut Şevket Paşa komutasında ve Mustafa Kemal’in kurmay başkanlığında İstanbul’a gönderdikleri ordudur.

3. Ordu bünyesinde hazırlanan ve gönüllülerden oluşan bu birliğe Hareket Ordusu adını, erkânıharp yüzbaşı Mustafa Kemal koymuştur.
II. Meşrutiyet’in ilan edildiği 1908 Temmuzundan bu yana iktidarı denetleyen İttihat ve Terakki Cemiyeti’ne karşı bir tepki doğmaya başlamıştı.
Her devrimin karşı devrimini doğuracağı tezini adeta kanıtlayan olaylar 13 Nisan 1909 tarihinde “31 Mart Vak’ası” olarak nitelendirilen (dönemin rumi takvimine göre) ayaklanmayı doğurmuştu.
Sultan II. Abdülhamid’in kardeş kanı dökülmemesi için isyana müdahale edilmesine izin vermemesi üzerine Selanik’teki devrimciler bir ordu toplayarak başkente yürümeye başladılar.
Ordunun çekirdeği Selanik’teki devrime sadık 3. Ordu birliklerinden oluşmaktaydı. Bunun yanı sıra Bulgar çapulcular da orduda görev almıştır. Ordunun baştaki kumandanı Hüseyin Hüsnü Paşa idi. Kurmay Başkanlığını ise Kolağası Mustafa Kemal Bey yapmaktaydı.
Ancak İstanbul kapılarında vaziyet değişmiş, siyasi mülahazalarla hareket edilerek kumanda Mahmut Şevket Paşa’ya bırakılmış, kurmay başkanlığına da Berlin’den adeta koşarak gelen Kurmay Binbaşı Enver Bey getirilmişti.

Ayaklanmacılar 23 Nisan’ı 24 Nisan’a bağlayan gece İstanbul’a girmeye başlayan Hareket Ordusu’na başarısız bir direniş çabasından sonra teslim oldular. Heyet-i Mebusan ve Heyet-i Ayan da bir gece önce Yeşilköy’de toplanarak Hareket Ordusu’nun girişiminin meşruluğunu onaylamışlardı.
Ayaklanmanın bastırılmasından sonra sıkıyönetim ilan edildi ve ayaklanmacıların önderleri Divan-ı Harp’te yargılanarak ölüm cezasına çarptırıldılar. Muhalefet hareketi önemli kayıplara uğradı. Ama en önemli gelişme, Meclis-i Umumi Milli adı altında birlikte toplanan Heyet-i Mebusan ve Heyet-i Ayan’ın 27 Nisan’da II. Abdülhamid’in tahttan indirilmesini, yerine V. Mehmet Reşat’ın geçirilmesini kararlaştırmasıydı. Ayrıca II. Abdülhamid’in İstanbul’da kalması da sakıncalı bulunarak Selanik’te oturması uygun görüldü. Divanıharp II. Abdülhamid’i yargılamak istediyse de, yeni kurulan Hüseyin Hilmi Paşa hükümeti bunu kabul etmedi.

Kategorisi Tarih • Tags: , , ,

Yorum Yaz

Protected by Copyscape Online Infringement Detector