İnsan Eliyle Yapılan Boğazlar

YARDIM İÇİN FACEBOOK HESABIM : https://www.facebook.com/mehtap.simsek.35
By admin - Tarihi: Cuma, Ağustos 30, 2013 - Kaydet & Paylaş - Yorum Yaz

İnsan Eliyle Yapılan Boğazlar

Boğaz, iki kara parçası arasında uzanan geçit biçimindeki coğrafi şekillere verilen addır. Bir başka deyişle boğaz, doğal kanallara verilen isimdir. Boğazlar, iki farklı noktadan deniz ulaşımını kolaylaştırdığı gibi, boğazların yetersiz kaldığı yerde insan eliyle arklar açılmaktadır.

Ark ya da kanal, insan eli ile yapılmış, sulama ya da ulaşım amacı ile kullanılan su yollardır. Akma hızı fazla olmayan ırmaklar geçmişten günümüze hep ulaşım için kullanılagelmiştir. Bu ırmakların birbirlerine yakınlaştığı yerlerde kanallar açılmak suretiyle ulaşım daha da kolay hâle getirilmiştir.

Tarihi[değiştir]

Bilinen en eski kanal milâttan önce yaklaşık 4000′li yıllarda Mezopotamya da yapılmıştır. Eski zamanların en uzun kanalı ise Büyük Çin Kanalı’dır. 1794 km uzunluğundaki kanal İmparator Yang Guang’ı Beijing ve Hangzou arasında taşımak için yapılmıştır. Proje resmî olarak 605 yılında başlamış olsa da ilk temelleri milâttan önce 486 yılında atılmıştır. Türk tarihinde de Sokullu Mehmet Paşa, don – İdil ırmaklari ile Kızıldeniz – Akdeniz bağlantılarını sağlamak için kanal projeleri tasarlamıştır. Fakat kendi bu işleri gerçekleştirememiştir. Daha sonra bu projelerden Süveyş’i İngilizler, Don-İdil’i Ruslar hayata geçimişler ve ulaşımda yeni bir devir açmışlardır. Bunun yanında Amerikanların açtığı Panama Kanalı’da yeryüzündeki en önemli kanallardandır.
Ulaşım amaçlı kanallar[değiştir]

Avrupa[değiştir]
Avrupa’da suyollarını geliştirmek için birçok kanal yapılmıştır. Özellikle Napolyon döneminde Fransa’da, 1760′larda da İngiltere’de kanal yapımı en üst seviyesine ulaşmış ve ülke içinde kömür ve diğer sanayi hammaddelerinin yolda kalma süreleri büyük oranda düşürülmüştür. Avrupa’daki en önemli kanallar Ren-Main-Tuna Kanalı ile Ren-Rhône Kanalı sayılabilir. Avrupa’nın en büyük kanalları, 1895′te Kuzey Denizi’nden Baltık Denizi’ne açılan Kiel Kanalı ile İjmuiden-Amsterdam artasına yer alan Kuzey Deniz Kanalı’dır.
Rusya[değiştir]
En çok kanala sahip ülkelerden biri de Rusya’dır. Su taşıma oranı çok yüksek olan nehirlere sahip olan Rusya yaptığı kanallarla Hazar Denizi’nden Leningrad’a, Moskova’dan Karadeniz’e kadar ulaşır. Volga ve Don Nehri arasındaki Volga-Don Kanalı ile Ruslar, Hazar Gölü ve Karadeniz’i birbirne bağlamışlar ve Hazar, artık tamamen bir deniz hâline gelmiştir. Bugün bir gemi Hazar Denizi’nden çıktığı takdirde açık denizlere ulaşabilir.
Türkiye[değiştir]
Türkiye’de ulaşım yapılmasına zemin hazırlayacak potansiyele sahip herhangi bir akarsu bulunmaz.Manavgat Çayı ve Bartın Çayı haricindeki akarsular da ulaşım yapılamamasının sebebi akarsularımızın taşıdıkları suların az olması, derinliklerinin yetersiz olması ve hareketli akmalarıdır. Fakat buna rağmen tarım için açılmış birçok küçük ölçekli kanal bulunur. Türkiye’de kanal yapım işleri genel de DSİ tarafından yürütülür. İhtiyacı olan bölgelere küçük ölçekli kanallar ile su götürülür.
Dünya[değiştir]
Süveyş Kanalı’nın açılmasının ardından Ferdinand de Lesseps’de Panama kıstağını aynı yöntem ile açma girişimlerinde bulunmuş olsa da salgın hastalıklar ve teknik güçlükler nedeniyle başarılı olamadı. Daha sonra Panama Kanalı’nı Amerila Birleşik Devletleri havuz sistemi ile açtı ve 1914′te kendisi işletmeye başladı.
Ünlü Kanallar[değiştir]

Süveyş Kanalı
Büyük Çin Kanalı (En uzun kanal)
Lingqu Kanalı (Yeryüzündeki en eski kanal)
Klong Kanalı – Tayvan
Süveyş Kanalı – Mısır
Panama Kanalı – Panama
Korint Kanalı – Yunanistan
Cape Coral Kanalı – Florida
Venedik Kanalları
Amsterdam Kanalları
Saimaa Kanalı – (Lappeenranta, Finlandiya)
Welland Kanalı – (Ontario, Kanada)
Erie Kanalı – (New York)
Kanal kenarlarına kurulmuş şehirler[değiştir]

Kanallar tüm dünyada İtalya’nın Venedik şehri ile özdeşleşmiştir. Öyle ki kanalı olan şehirlere ” …’nın Venedik’i” ünvanı verilir. Venedik aslında bataklık olan adaların üstüne kurulmuş bir şehirdir. Evler tahta destekler ile ayakta durur ve aslında kanalların oluşumunda insan pek de etkili değildir. Fakat yine de kanalların islâhı insanlarca yapılmıştır. Venedik’in yanı sıra Hollanda’nın başkenti Amsterdam’da hemen hemen aynı şekilde oluşmuştur. İlk başlarda bir köy olan Amsterdam, kanalların yapılması ile önemli bir liman hâline gelmiş ve 1300′lerde bir şehir olmuştur.

Kategorisi Cografya • Tags: , , ,

Yorum Yaz

Protected by Copyscape Online Infringement Detector